गण्डकी, २५ जेठ । लमजुङको क्होलासोँथर गाउँपालिका–६ मा अवस्थित पसगाउँ, आफ्नो मौलिक गुरुङ संस्कृति, परम्परागत परिकार र प्राकृतिक सुन्दरताका कारण पर्यटकका लागि आकर्षक गन्तव्य बन्दै गएको छ।

यस गाउँको पर्यटकीय सम्भावनालाई थप उजागर गर्न अब यसलाई “गुरुङ सम्पदा पदमार्ग”सँग जोड्ने तयारी थालिएको छ।

जीवन्त सङ्ग्रहालय: पसगाउँ
समुद्री सतहबाट १,६५० मिटरको उचाइमा रहेको यो गाउँ गुरुङ संस्कृतिको “जीवन्त सङ्ग्रहालय” जस्तै छ। यहाँ कृष्णचरित्र, सारङ्गी, झ्याउरे र सतिघाटु जस्ता लोपोन्मुख मौलिक नाचहरू हेर्न पाइन्छ। ढुङ्गाले छाएका परम्परागत घर, ढुङ्गाले नै छापिएका सफा बाटा र घुमाउने घरहरूले गाउँको मौलिकतालाई जोगाइराखेका छन्।

गाउँमा आउने पर्यटकलाई सिस्नोको तरकारी, कोदोको सेल रोटी, निगुरो र गिठ्ठा जस्ता स्थानीय परिकारले स्वागत गरिन्छ। यसका साथै, क्होंम्रेडाँडाको भ्यूटावर, प्राकृतिक रूपमा बनेका शिलाहरू र देवीदेवताका आकृतिले गाउँको धार्मिक तथा प्राकृतिक महत्त्वलाई बढाएका छन्।

होमस्टे र आर्थिक समृद्धिको लक्ष्य
गाउँमा बसाइँसराइ रोक्न र पर्यटनमार्फत आर्थिक समृद्धि हासिल गर्ने उद्देश्यले वि.सं. २०६० देखि होमस्टे सञ्चालन गरिएको छ। सुरुमा तीन घरबाट थालिएको होमस्टे अहिले २२ घरमा विस्तार भएको छ, जहाँ दैनिक १०० जनासम्म पर्यटकलाई राख्न सकिने क्षमता रहेको पसगाउँ सामूहिक होमस्टेका सचिव रतनसिंह गुरुङले जानकारी दिए।

गुरुङ सम्पदा पदमार्गसँगको आबद्धता
गुरुङ पर्यटन व्यवसायी सङ्घ गण्डकी प्रदेशले कास्की, लमजुङ र मनाङका प्राचीन गुरुङ बस्तीहरूलाई समेटेर “गुरुङ सम्पदा पदमार्ग” विकास गरिरहेको छ। सन् २०२६ देखि पूर्ण रूपमा सञ्चालनमा ल्याउने लक्ष्य राखिएको यस पदमार्गमा पसगाउँलाई पनि समेटिएको छ।
सङ्घका संस्थापक बोबरजङ्ग गुरुङका अनुसार, यो पदमार्गले पसगाउँजस्ता गाउँहरूको प्रकृति र संस्कृतिलाई अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा प्रवर्द्धन गर्नेछ। हालै, सङ्घले पदमार्गको अन्वेषणका लागि पोखरादेखि पसगाउँ हुँदै दूधपोखरीसम्मको पदयात्रा समेत आयोजना गरेको थियो।

स्थानीयको उत्साह र चुनौती
पदमार्गसँग जोडिने भएपछि स्थानीयहरू उत्साहित छन्। होमस्टे सञ्चालक मायादेवी गुरुङले भनिन्, “पदमार्गसँग जोडिएपछि यहाँको प्रकृति र संस्कृति पर्यटन बजारमा पुग्नेछ, जसले हामीलाई थप हौसला दिएको छ।”

पसगाउँ पुग्न लमजुङको बेँसीसहर र पोखराबाट विभिन्न वैकल्पिक मार्गहरू भए पनि पोखराबाट कास्कीको मादीतर्फ हुँदै आउने सडक व्यवस्थित नहुँदा पर्यटकले सास्ती भोग्नुपरेको स्थानीयको गुनासो छ। सङ्घका महासचिव तुल गुरुङले पदमार्गको सफलताका लागि स्थानीयको निरन्तर जागरुकता र सामूहिक प्रयास अपरिहार्य रहेको बताए।