हिमालयदेखि एन्डिजसम्मको मितेरी : नेपाल-पेरु सम्बन्धको स्वर्ण वर्ष
काठमाडौँ, ३० जेठ । एउटा दक्षिण एसियाको काखमा ठिङ्ग उभिएको हिमालयको देश, अर्को दक्षिण अमेरिकाको विशाल एन्डिज पर्वत शृङ्खलाले सजिएको पेरु । भौगोलिक रूपमा हजारौँ माइलको दूरीमा रहे पनि यी दुई देशलाई पहाडको उचाइ, साँस्कृतिक वैभव र साझा चुनौतीहरूले एउटै सूत्रमा बाँधेका छन् । यही सामीप्य र ५० वर्ष लामो अटुट मित्रताको खुसीयाली शुक्रबार साँझ काठमाडौँमा एक विशेष समारोहका साथ मनाइएको छ ।
पेरुको राष्ट्रिय दिवस तथा नेपाल र पेरुबीच कूटनीतिक सम्बन्ध स्थापना भएको ५०औँ वार्षिकोत्सव (स्वर्ण जयन्ती) को अवसरमा आयोजित स्वागत समारोहमा दुई देशका प्रतिनिधिहरूले ‘हिमालयदेखि एन्डिज’ सम्मको सम्बन्धलाई थप प्रगाढ बनाउने अठोट व्यक्त गरे ।
हिमालले जोडेको मन
समारोहलाई सम्बोधन गर्दै भारत तथा नेपालका लागि पेरुका राजदूत हाभियर पाउलिनिचले नेपाल र पेरुबीचको सम्बन्ध केवल कूटनीतिक दस्तावेजमा मात्र सीमित नरहेको बताउनुभयो । उहाँका अनुसार हिमालय र एन्डिज पर्वत शृङ्खलाले दुवै देशका जनजीवन, संस्कृति र राष्ट्रिय पहिचानलाई गहिरो रूपमा प्रभावित गरेको छ ।
“विगत पाँच दशकमा हाम्रो सम्बन्ध आपसी सम्मान र सौहार्दपूर्ण सहकार्यमा आधारित रहँदै आएको छ,” राजदूत पाउलिनिचले भन्नुभयो, “पर्वतीय भौगोलिक अवस्थाले सिर्जना गर्ने अवसर र चुनौतीको सामना गर्न हामी दुवैले आ–आफ्नै अनुभव विकास गरेका छौँ, जुन अनुभव आदानप्रदान गर्नु हाम्रो मित्रताको सुन्दर पक्ष हो ।”
सन् १९७६ मा सुरु भएको यो कूटनीतिक यात्राले अहिले स्वर्ण वर्ष पार गर्दै गर्दा उच्च पहाडी कृषि, जलस्रोत व्यवस्थापन, पर्यटन र नवीकरणीय ऊर्जाका क्षेत्रमा सहकार्यका नयाँ ढोकाहरू खुलेका छन् ।
आर्थिक र जनस्तरको सम्बन्धमा जोड
काठमाडौँस्थित पेरुका अवैतनिक वाणिज्यदूत सुमितकुमार अग्रवालले नेपालमा पेरुको प्रतिनिधित्व गर्न पाउनुलाई गौरवको विषयका रूपमा चित्रण गर्नुभयो । उहाँले अबको दशक व्यापार, लगानी र प्रविधि हस्तान्तरणको हुनुपर्नेमा जोड दिनुभयो ।
“हामीले मित्रताको आधा शताब्दी पूरा गरेका छौँ, अब यसलाई परिणाममुखी बनाउने बेला आएको छ,” वाणिज्यदूत अग्रवालले भन्नुभयो, “आगामी दिनमा दुवै देशका उद्योग वाणिज्य सङ्घहरूबीच सहकार्य बढाएर आर्थिक सम्बन्धलाई नयाँ उचाइमा पुर्याउने मेरो लक्ष्य छ ।” विशेषगरी कृषि र पर्यटनका क्षेत्रमा पेरुको अनुभव नेपालका लागि फलदायी हुने उहाँको विश्वास थियो ।
राजदूत पाउलिनिचले नेपालमा पेरुको प्रवर्द्धन र दुई देशबीचको दूरीलाई आत्मीयताले कम गर्न वाणिज्यदूत अग्रवालले पुर्याएको योगदानको प्रशंसा समेत गर्नुभयो ।
सहकार्यका नयाँ आयाम
समारोहमा परराष्ट्र मन्त्रालयका उच्च अधिकारी, कूटनीतिक नियोगका प्रमुख, व्यवसायी तथा सञ्चारकर्मीहरूको बाक्लो उपस्थिति थियो । कार्यक्रमका सहभागीहरूले जलवायु परिवर्तनको जोखिममा रहेका दुवै देशले पर्वतीय पर्यावरण जोगाउन अन्तर्राष्ट्रिय मञ्चहरूमा साझा आवाज उठाउनुपर्ने धारणा राखेका थिए ।
पाँच दशकअघि सुरु भएको नेपाल–पेरु मित्रताले अब ‘स्वर्ण युग’मा प्रवेश गरेको छ । हिमालयको चिसो हावा र एन्डिजको सुगन्धलाई जोड्दै दुवै देशले आगामी दिनमा जनस्तरसम्म लाभ पुग्ने गरी शैक्षिक, सांस्कृतिक र आर्थिक साझेदारीलाई अघि बढाउने साझा प्रतिबद्धता जनाएका छन् । यो उत्सव केवल ५० वर्षको स्मरण मात्र नभई, समृद्ध भविष्यका लागि तय गरिएको नयाँ यात्राको प्रस्थानविन्दु पनि बनेको छ ।
