मानसरोवर यात्राले फेरिएको हुम्लाको रूप : आर्थिक समृद्धिको ढोका खोल्दै पर्यटन

काठमाडौँ, जेठ ३१ । हुम्लाको आकाश अचेल जहाज र हेलिकप्टरको आवाजले गुञ्जायमान छ । सधैं शान्त रहने हिमाली जिल्लाको सदरमुकाम सिमकोटमा अहिले छुट्टै रौनक छाएको छ। पर्यटकीय सिजन सुरु भएसँगै पवित्र धार्मिक स्थल मानसरोवर कैलाशको दर्शनका लागि आउने भारतीय पर्यटकहरूको लर्कोले सिमकोटलाई एउटा व्यस्त ‘ट्रान्जिट हब’ मा परिणत गरिदिएको छ ।

यस वर्षको जेठ महिनासम्म मात्रै ३ हजार ७०० भन्दा बढी भारतीय पर्यटकले सिमकोट हिल्सा मार्ग प्रयोग गरिसकेका छन्। जिल्ला प्रहरी कार्यालय हुम्लाका अनुसार वैशाख ३० गतेदेखि सुरु भएको यो सिजनमा हालसम्म ३ हजार ७८० पर्यटकले मानसरोवरको यात्रा तय गरेका छन्, जसमा महिला र पुरुषको सङ्ख्या लगभग बराबर छ।

स्थानीय अर्थतन्त्रमा उत्साह
पर्यटकको यो चापले हुम्लाको स्थानीय जनजीवन र अर्थतन्त्रमा ठूलो प्रभाव पारेको छ। सिमकोट र हिल्साका होटल तथा रिसोर्टहरू यतिबेला भरिभराउ छन्। होटल व्यवसायीहरूका अनुसार पर्यटकको आगमन बढेसँगै आम्दानीमा उल्लेख्य सुधार आएको छ । “होटलहरू खाली छैनन्, स्थानीय स्तरमा उत्पादित कृषि उपजले पनि राम्रो बजार पाएको छ,” एक व्यवसायीले बताए ।

पर्यटनको यो लहरले रोजगारीका अवसर पनि सिर्जना गरेको छ । सिमकोट विमानस्थलमा मात्रै ३० भन्दा बढी भरियाहरू पर्यटकका झोला ओसार्न व्यस्त देखिन्छन्। यसले विकट जिल्लाका नागरिकका लागि घरआँगनमै कमाइ गर्ने अवसर जुराएको छ ।

विमानस्थलमा ‘ट्राफिक जाम’
पर्यटकको चाप यति धेरै छ कि सिमकोट विमानस्थलमा अचेल जहाज र हेलिकप्टरको ‘ट्राफिक जाम’ हुने गरेको छ। नागरिक उड्डयन प्राधिकरण सिमकोट शाखाका प्रमुख महेन्द्र सिंहका अनुसार तारा, सीता र समिट एयरका ६ वटा जहाजले दैनिक नेपालगञ्ज–सिमकोट उडान भइरहेका छन्। त्यस्तै, सिमकोटबाट हिल्सा (चीनको सीमा) सम्म पर्यटक पुर्‍याउन ६ वटा कम्पनीका हेलिकप्टरले बिहान साढे ६ बजेदेखि साँझ ७ बजेसम्म निरन्तर उडान भरिरहेका छन्।

प्रमुख जिल्ला अधिकारी टेककुमार रेग्मी भन्नुहुन्छ, “पर्यटकको चहलपहलले सिमकोट मात्र होइन, सीमावर्ती क्षेत्र हिल्सामा पनि उत्साह थपेको छ। कतिपय अवस्थामा त विमानस्थलमा उडानको चाप व्यवस्थापन गर्नै मुस्किल पर्ने गरेको छ ।”

चुनौती र सम्भावना
मानसरोवर यात्राका लागि हुम्ला सबैभन्दा छोटो र सहज मार्ग मानिन्छ। तर, भौगोलिक विकटता र सीमित पूर्वाधारका बीच यति ठूलो सङ्ख्यामा आउने पर्यटकको व्यवस्थापन गर्नु आफैमा चुनौतीपूर्ण छ। स्थानीयले भने हवाई सेवालाई अझै भरपर्दो बनाउन र सडक सञ्जाललाई चाँडोभन्दा चाँडो हिल्सासम्म जोड्न माग गरिरहेका छन् ।

यदि यो मार्गलाई थप व्यवस्थित र पूर्वाधारमैत्री बनाउन सके, हुम्लाको गरिबी न्यूनीकरण र समग्र कर्णाली प्रदेशको आर्थिक विकासमा मानसरोवर पर्यटन कोशेढुङ्गा सावित हुने देखिन्छ । अहिलेको यो चहलपहलले हुम्लालाई केवल एउटा मार्ग मात्र होइन, आर्थिक समृद्धिको बलियो आधारका रूपमा स्थापित गर्दै लगेको छ ।