अमेरिका-इरान तनाव उत्कर्षमा: १९ जनाको मृत्यु, हर्मज जलडमरूमध्यमा जहाजहरूमा आगलागी

तेहरान ।  मध्यपूर्वमा युद्धको खतरा झनै चर्किएर गएको छ। इरानको दक्षिणी क्षेत्रमा अमेरिकाले गरेको पछिल्लो शृंखलाबद्ध आक्रमणमा कम्तीमा १९ जनाको मृत्यु भएको छ। जवाफमा इरानले पनि खाडी मुलुकहरू र जोर्डनमा ड्रोन तथा मिसाइल प्रहार गरेपछि स्थिति नियन्त्रण बाहिर जाने देखिएको छ।

इरानी सञ्चारमाध्यम र ‘इस्लामिक रिभोलुसनरी गार्ड कर्प्स’ का अनुसार अमेरिकी आक्रमणमा सैनिक तथा सर्वसाधारणको ज्यान गएको हो। कोहस्तकमा ४, खुजेस्तान प्रान्तमा ७, केर्मानशाहमा ४, लाभान टापुमा ३ र जाहरोममा १ जनाको मृत्यु भएको पुष्टि भएको छ।

विवाह समारोहमा बमबारी: इरानद्वारा ‘युद्ध अपराध’ को संज्ञा
इरानको सिरिक क्षेत्रमा भइरहेको एक विवाह समारोहमा अमेरिकी हवाई आक्रमण हुँदा दुई बालबालिकासहित चार जनाको मृत्यु भएको छ भने ५० भन्दा बढी घाइते भएका छन्। इरानले यस घटनालाई ‘युद्ध अपराध’ भन्दै कडा निन्दा गरेको छ।

इरानी विदेश मन्त्रालयका प्रवक्ता इस्माइल बगाईले सामाजिक सञ्जाल एक्स (X) मा लेखेका छन्, “आफ्नो असफलता लुकाउन अमेरिकाले विवाह समारोहमा क्रूर बमबारी गरेको छ, जुन स्पष्ट रूपमा युद्ध अपराध हो।” दुलहीका पिता अली मल्लाहीले राज्य नियन्त्रित टेलिभिजनमा बोल्दै आफ्नो छोरीको विवाहमा आवासीय भवनमा आक्रमण भएको भन्दै दुःख व्यक्त गरेका छन्।

यद्यपि, अमेरिकी सेन्ट्रल कमाण्ड (CENTCOM) ले भने सर्वसाधारणलाई निशाना बनाएको कुरा अस्वीकार गरेको छ। प्रवक्ता टिम हकिन्सले “अमेरिकी सेनाले कहिल्यै नागरिकलाई लक्षित नगर्ने” दाबी गरेका छन्।

ट्रम्प र खामेनीको चेतावनी
अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले इरानसँग वार्ता गर्न आफू इच्छुक नरहेको बताउँदै स्थिति थप भयावह हुने चेतावनी दिएका छन्। उनले भनेका छन्, “इरान वार्तामा फर्कियोस् वा नफर्कियोस्, मलाई कुनै मतलब छैन। इरानमाथि अब पहिलेभन्दा कडा र उच्च स्तरको प्रहार हुनेछ।”

यता, इरानका सर्वोच्च नेता मोजताबा खामेनीले एक महिनाको शान्तिपछि पुनः युद्ध सुरु भएको भन्दै अमेरिकालाई “अविष्मरणीय पाठ” सिकाउने चेतावनी दिएका छन्। इरानी सुरक्षा अधिकारी मोहसेन रेजाईले पनि अमेरिकालाई ध्वस्त पार्न इरानले ‘नयाँ रणनीति’ अपनाउने घोषणा गरेका छन्।

हर्मजमा तनाव: दुई जहाजमा आगलागी
यसैबीच, रणनीतिक रूपमा महत्त्वपूर्ण मानिने हर्मज जलडमरूमध्य (Strait of Hormuz) मा माइन विष्फोटका कारण दुईवटा व्यावसायिक जहाजमा आगलागी भएको छ।  ले उक्त जहाजहरू माइनमा ठोक्किएको जनाएको छ। ६ महिनादेखि जारी यो युद्धले विश्वव्यापी तेल आपूर्ति र सुरक्षामा ठूलो चुनौती थपेको छ।

नेपाली समय अनुसार परिस्थिति अझै तनावपूर्ण बन्दै गएको छ भने अन्तर्राष्ट्रिय समुदायले संयमता अपनाउन अपिल गरिरहेका छन्।