नतिजामुखी महानगरका लागि सुनिताको ‘एक्सन’ : ७ दिनभित्र फाइल शून्य बनाउन र गुणस्तरमा सम्झौता नगर्न निर्देशन

काठमाडौँ , वैशाख २९ । काठमाडौँ महानगरपालिकाको प्रशासनिक र विकासको लय बदल्न कार्यवाहक प्रमुख सुनिता डंगोलले सक्रियता बढाउनुभएको छ । महानगरको सभा कक्षमा आयोजित पाक्षिक समीक्षा कार्यक्रममा उहाँले केवल कुरा मात्र होइन, स्पष्ट समयसीमा र नतिजाको माग गर्दै विभागीय प्रमुख र वडा सचिवहरूलाई ‘एक्सन’ मा उत्रन निर्देशन दिनुभएको हो ।

७ दिनको समयसीमा: ‘फाइल रोक्ने परिपाटीको अन्त्य’

महानगरको ढिलासुस्तीलाई चिर्दै कार्यवाहक प्रमुख डंगोलले वडाबाट केन्द्रमा आएका सबै फाइललाई आगामी हप्ताको सोमबारभित्र ‘शून्य’ बनाउन कडा निर्देशन दिनुभएको छ । उहाँको स्पष्ट अडान छ – “प्रक्रिया मिलेको भए तुरुन्त स्वीकृत गर्ने, नमिलेको भए कारण खुलाएर फिर्ता पठाउने, तर फाइल थन्क्याएर राख्न पाइने छैन ।”

प्रशासनिक सुस्तताले सेवाग्राही र विकास निर्माणमा बाधा पुग्ने भन्दै उहाँले विभागहरूलाई गति बढाउन सचेत गराउनुभएको हो ।

बजेट सक्ने होइन, गुणस्तर देखाउने बेला

असार मसान्त नजिकिँदै गर्दा बजेट सक्ने हतारोमा कमसल काम गर्ने प्रवृत्तिलाई लक्षित गर्दै डंगोलले वडा सचिवहरूलाई भन्नुभयो, “बजेट सक्नकै लागि मात्र काम नगर्नुस् । यदि गुणस्तर कायम हुन सक्दैन भने त्यस्ता कार्यक्रम कार्यान्वयन नगर्नुस् ।”

उहाँले थप्नुभयो, “वडा नै महानगरको मुहार हो । वडाको सेवा प्रवाह र विकासको गुणस्तरमा महानगरको छवि झल्किन्छ, त्यसैले यसमा कुनै सम्झौता हुनुहुँदैन ।”

बहुआयामिक सुधारको खाका

समीक्षा बैठकमा डंगोलले महानगरका विभिन्न पक्षमा सुधारको एजेन्डा अघि सार्नुभयो । उहाँका मुख्य प्राथमिकताहरूमा बेरुजु शून्य बनाउन लगनशीलता चाहिने र राजस्व संकलनलाई थप प्रभावकारी बनाउनुपर्ने, सार्वजनिक जग्गाको अतिक्रमण हटाउने र सम्पत्तिको सही अभिलेखन गर्ने, रातको समयमा सडक बत्ती निभ्न नदिने र भू-प्रशासनलाई चुस्त बनाउने, सेवाग्राहीलाई अनलाइन सेवामा अभ्यस्त गराउने र भौतिक उपस्थितिमा दिइने सेवालाई झन्झटमुक्त बनाउने, तालिमका नाममा सधैँ एउटै अनुहार दोहोरिने ‘फेक’ प्रणालीको अन्त्य गरी वास्तविक लक्षित वर्गसम्म पुग्ने कार्यक्रम रहेका छन् । 

खर्चको अवस्था र वडाको चुनौती

बैठकमा प्रस्तुत तथ्याङ्क अनुसार महानगरको हालसम्मको कुल खर्च ४०.९४ प्रतिशत छ भने वडाहरूको औसत खर्च ३९.३ प्रतिशत रहेको छ । केही वडाले ५७ प्रतिशतसम्म प्रगति गरेका छन् भने केहीको प्रगति १३ प्रतिशतमा मात्र सीमित छ ।

उपभोक्ता समितिले समयमा कागजात नबुझाउनु, इन्धनको मूल्य वृद्धिले निर्माणमा ढिलाइ हुनु र बजेट शीर्षक बाहिरका माग आउनु जस्ता समस्या वडा सचिवहरूले सुनाएका थिए । यी समस्याको समाधानका लागि विभागीय प्रमुखहरूसँग समन्वय गरेर नतिजा निकाल्न कार्यवाहक प्रमुखले आग्रह गर्नुभयो ।

न्यायोचित बजेट र वर्गीकरण

महानगरले वडाहरूलाई ठूला (१५ वटा), मझौला (११ वटा) र साना (६ वटा) गरी तीन श्रेणीमा विभाजन गरेर बजेट विनियोजन गर्दै आएको छ । ठूला वडाले पूर्वाधार र विकासका लागि करिब १७ करोड, मझौलाले १२.५ करोड र साना वडाले ८ करोड रुपैयाँसम्मको बजेट चलाउँछन् ।

यो विशाल स्रोतको सही सदुपयोग र गुणस्तरीय नतिजा नै अहिलेको मुख्य चुनौती रहेको डंगोलको बुझाइ छ । “हामीले स्रोत दिएका छौँ, अब नतिजा चाहिएको छ,” उहाँको सन्देश स्पष्ट थियो ।

कार्यवाहक प्रमुख सुनिता डंगोलको यो कडा र स्पष्ट निर्देशनले महानगरको कर्मचारीतन्त्रमा नयाँ तरंग पैदा गरेको छ । यदि यो निर्देशन अक्षरश: पालना भएमा काठमाडौँले प्रशासनिक सुशासन र भौतिक विकासमा नयाँ फड्को मार्ने निश्चित छ ।