एटलान्टा ।  विश्व फुटबलका दुई कट्टर प्रतिद्वन्द्वी इङ्गल्याण्ड र अर्जेन्टिना २१ वर्षपछि पहिलो पटक मैदानमा आमनेसामने हुँदैछन्। विश्वकपको सेमिफाइनलमा हुन लागेको यो भिडन्त केवल एउटा खेल मात्र होइन, यो करिब दुई शताब्दी लामो जेलिएको इतिहास र ६ दशकको तीतो प्रतिद्वन्द्वीताको नयाँ अध्याय हो।

एटलान्टामा हुने यस बहुप्रतिक्षित खेलमा सबैको नजर विश्वकपका कीर्तिमानी गोलकर्ता लियोनेल मेस्सीमा हुनेछ। सन् २००५ मा जेनेभामा भएको मैत्रीपूर्ण खेलमा मेस्सी निलम्बनका कारण अनुपस्थित थिए, जहाँ इङ्गल्याण्ड ३-२ ले विजयी भएको थियो। तर यसपटक मेस्सी डिफेन्डिङ च्याम्पियन अर्जेन्टिनालाई लगातार दोस्रो पटक फाइनल पुर्‍याउने लक्ष्यका साथ मैदान उत्रनेछन्।

यी दुई देशबीचको फुटबल सम्बन्ध निकै पुरानो छ। अर्जेन्टिनामा फुटबलको सुरुवात सन् १८६७ मा बेलायती रेल मजदुरहरूले गरेका थिए। अर्जेन्टिनाका प्रसिद्ध क्लबहरू नेवेल्स ओल्ड ब्वाइज, रोजारियो सेन्ट्रल, रिभर प्लेट र बोका जुनियर्सको नाममा समेत अङ्ग्रेजी प्रभाव झल्किन्छ। तर, सुरुवाती सुमधुर सम्बन्ध पछि गएर भीषण शत्रुतामा परिणत भयो।

यहाँ हामी यी दुई टोलीबीचका केही यस्ता ऐतिहासिक क्षणहरूको चर्चा गर्दैछौँ, जसले यो प्रतिद्वन्द्वीतालाई विश्वकै खतरनाक बनाएको छ:

१९६६: ‘शताब्दीकै डकैती’ (The Robbery of the Century)

सन् १९६६ को विश्वकप क्वार्टरफाइनलमा इङ्गल्याण्डले अर्जेन्टिनालाई १-० ले पराजित गर्दा ठूलो विवाद उत्पन्न भएको थियो। अर्जेन्टिनाका कप्तान एन्टोनियो राटिनलाई रेफ्रीले मैदान बाहिर पठाएपछि अर्जेन्टिनीहरूले यसलाई ‘शताब्दीकै डकैती’ (El Robo Del Siglo) को संज्ञा दिएका थिए।

राटिनले मैदान छोड्न अस्वीकार गर्दा आठ मिनेट खेल रोकिएको थियो। उनले बाहिरिने क्रममा महारानी एलिजाबेथका लागि बिछ्याइएको रातो गलैँचामा बसेर विरोध जनाएका थिए। खेलपछि इङ्गल्याण्डका म्यानेजर अल्फ राम्सेले अर्जेन्टिनी खेलाडीहरूलाई ‘जनावर’ (Animals) भन्दै आफ्ना खेलाडीलाई जर्सी साट्न समेत रोकेका थिए।

१९८६: ‘ह्याण्ड अफ गड’ र ‘शताब्दीकै उत्कृष्ट गोल’

सन् १९८२ को फल्कल्याण्ड (मालभिनास) युद्धपछि यी दुई टोली १९८६ को विश्वकपमा भेटिए। मेक्सिको सिटीको अजटेका स्टेडियममा भएको उक्त खेल फुटबल इतिहासकै सबैभन्दा चर्चित खेल मानिन्छ।

दिएगो म्याराडोनाले हातले गोल गर्दै अर्जेन्टिनालाई अग्रता दिलाए, जसलाई पछि उनले ‘ह्याण्ड अफ गड’ (भगवानको हात) को नाम दिए। त्यसको चार मिनेटपछि नै म्याराडोनाले आफ्नै हाफबाट बल लगेर ५ अङ्ग्रेज खेलाडीलाई छक्याउँदै गोल गरे, जसलाई ‘शताब्दीकै उत्कृष्ट गोल’ मानिन्छ। अर्जेन्टिनाले उक्त खेल २-१ ले जित्दै अन्ततः विश्वकप नै उचाल्यो।

१९९८: बेकह्यामको रातो कार्ड र पेनाल्टीको पीडा

फ्रान्समा भएको १९९८ को विश्वकपको प्रि-क्वार्टरफाइनल उत्तिकै रोमाञ्चक थियो। १८ वर्षीय माइकल ओवेनको सानदार गोलले खेल २-२ को स्थितिमा पुग्यो। तर, दोस्रो हाफको सुरुमै डेभिड बेकह्यामले डिएगो सिमोनलाई फल गरेपछि रातो कार्ड पाए।

१० खेलाडीमा खुम्चिएको इङ्गल्याण्डले बहादुरीका साथ संघर्ष गरे पनि अन्ततः पेनाल्टी सुटआउटमा अर्जेन्टिना ४-३ ले विजयी भयो। बेकह्यामलाई बेलायती मिडियाले हारको मुख्य दोषी ठहर्‍याउँदै निकै आलोचना गरेका थिए।

२००२: बेकह्यामको बदला र अर्जेन्टिनाको बहिर्गमन

चार वर्षपछि सन् २००२ को विश्वकपमा यी दुई टोली समूह चरणमै भेटिए। यो खेल बेकह्यामका लागि ‘बदला’ लिने अवसर थियो। माइकल ओवेनलाई डिबक्समा लडाएपछि पाएको पेनाल्टीमा बेकह्यामले गोल गर्दै इङ्गल्याण्डलाई १-० को जित दिलाए। सोही हारका कारण अर्जेन्टिना १९६२ पछि पहिलो पटक समूह चरणबाटै बाहिरिन पुग्यो।

अबको प्रतीक्षा: एटलान्टाको मैदानमा नयाँ इतिहास

विगतका यी विवाद, तनाव र जादुमयी क्षणहरूले गर्दा बुधबार हुने सेमिफाइनल खेल केवल फुटबल मात्र हुने छैन। एकातिर आफ्नो विरासत जोगाउने दाउमा रहेको अर्जेन्टिना छ भने अर्कोतिर दशकौँदेखिको हिसाब चुक्ता गर्न चाहने इङ्गल्याण्ड।

के मेस्सीले अर्जेन्टिनालाई फेरि फाइनल पुर्‍याउलान् वा इङ्गल्याण्डले २१ वर्षपछिको यो भेटमा बाजी मार्ला? विश्वभरका फुटबल प्रेमीहरूको नजर अहिले एटलान्टामा छ।