घर्तीभिरको त्यो ‘अजेय’ चट्टान : जसले खोटाङ र तराईको दूरी साढे १७ किलोमिटर छोट्टाइदियो

काठमाडौँ, असार १४ ।  वर्षौँदेखि खोटाङवासीका लागि एउटा ठूलो चुनौतीका रूपमा उभिएको थियो, घर्तीभिरको विशाल र कडा चट्टान । दिक्तेल रुपाकोट मझुवागढी नगरपालिका ४ खाल्ले र हलेसी तुवाचुङ नगरपालिका ११ राजापानीको सिमानामा पर्ने यो भिर काट्ने कुरा धेरैका लागि एउटा ‘असम्भव’ सपना जस्तै थियो । तर, दृढ इच्छाशक्ति र प्रविधिको प्रयोगले अहिले त्यो कठिन भिर छिचोलिएको छ र खोटाङको विकासमा एउटा नयाँ अध्याय थपिएको छ ।

जिल्लाको प्रमुख व्यापारिक केन्द्र दिक्तेल बजारलाई सगरमाथा राजमार्गसँग जोड्ने सबैभन्दा छोटो मार्गमा यो घर्तीभिर मुख्य बाधक थियो। करिब पाँच महिनासम्म स्काभेटर र ब्रेकरको निरन्तर गर्जनपछि अहिले त्यहाँ सडकको ट्रयाक खुलेको छ । कोशी प्रदेश सरकारको १ करोड ७ लाख ७८ हजार रुपियाँको लगानीमा यो असम्भव देखिने कार्य सम्भव भएको हो ।

विकासको नयाँ आयाम : साढे १७ किलोमिटरको बचत

दिक्तेलबाट उदयपुरको गाईघाट हुँदै पूर्वी तराई झर्नका लागि यसअघि महुरे-बुइपा-राजापानी-रेग्मीटारको लामो घुमाउरो बाटो प्रयोग गर्नुपर्ने बाध्यता थियो । तर, घर्तीभिरको चट्टान फुटाएर आहाले-रेग्मीटार खण्ड जोडिएपछि यो दूरी साढे १७ किलोमिटरले छोट्टिएको छ ।

दिक्तेल-महुरे-रेग्मीटार खण्ड ५९ किलोमिटर लामो छ भने नयाँ खुलेको दिक्तेल-खानीडाँडा-आहाले-रेग्मीटार खण्ड निकै छोटो र सिधा छ। दूरी छोट्टिनुको अर्थ केवल समयको बचत मात्र होइन, इन्धनको बचत र दैनिक उपभोग्य वस्तुको मूल्यमा हुने कटौती पनि हो ।

चुनौती चिर्दै कमला कन्स्ट्रक्सन

भौतिक पूर्वाधार विकास कार्यालय खोटाङमार्फत ठेक्का पाएको कमला कन्स्ट्रक्सन एन्ड सप्लायर्स उदयपुरले निकै मिहिनेतका साथ यो पहरो फुटाएको हो । २०८२ माघमा सम्झौता गरेर काम सुरु गरेको कम्पनीले कडा चट्टानी भागमा पाँच महिनासम्म ब्रेकर लगाएर सडक मार्ग तयार पारेको खाल्लेका वडाध्यक्ष खगेन्द्र राई बताउँछन् ।

विगतमा धेरै पटक यो भिर काट्ने योजना बने पनि यसको विकटता र कडा चट्टानका कारण कसैले आँट गर्न सकेका थिएनन् । कोशी प्रदेश सरकारले बजेट विनियोजन गरेपछि मात्र यो कामले सार्थकता पाएको हो ।

समृद्धिको ढोका खुल्दै

शनिबार यस सडकखण्डको उद्घाटन गर्दै कोशी प्रदेशका निवर्तमान भौतिक पूर्वाधार विकास मन्त्री भूपेन्द्र राईले यो सडक यात्रु र व्यवसायी दुवैका लागि वरदान सावित हुने विश्वास व्यक्त गर्नुभयो । ‘यो केवल एउटा सडक मात्र होइन, खोटाङलाई तराईसँग जोड्ने सबैभन्दा छोटो लाइफलाइन हो ।’ उहाँले भन्नुभयो ।

दिक्तेल रुपाकोट मझुवागढी नगरपालिकाका नगरप्रमुख तीर्थराज भट्टराईका अनुसार नगरपालिकाले यसअघि नै घर्तीभिरको दुवैतर्फ कच्ची सडक निर्माण गरिसकेको थियो । बीचमा बाधक बनेको चट्टान फुटेपछि अब नियमित यातायात सञ्चालन गर्ने नगरपालिकाको योजना छ ।

सडकको ट्रयाक खुले पनि वर्षायाममा सञ्चालनका लागि केही चुनौतीहरू अझै बाँकी छन् । देखुवाखोलामा मोटरेबल पुल नहुँदा वर्षामा छ महिना यातायात ठप्प हुने गरेको छ । यद्यपि, प्रदेश सरकारको करिब ३ करोड लगानीमा सो खोलामा ट्रस पुल निर्माणको काम तीव्र गतिमा अगाडि बढेको छ । स्टिल ट्रसहरू निर्माणस्थलमा पुगिसकेका छन् ।

यो सडक पूर्ण रूपमा सञ्चालनमा आएपछि खोटाङमा खाद्यान्न, हार्डवेयर र इन्धनको ढुवानी सहज हुनेछ । तराईबाट खोटाङ र खोटाङबाट तराई जाने यात्रुहरूका लागि यो मार्ग समय र खर्च दुवैका हिसाबले निकै किफायती हुनेछ । घर्तीभिरको त्यो चट्टान फुट्नु केवल ढुङ्गा काटिनु मात्र होइन, खोटाङको समृद्धिको एउटा नयाँ ढोका खुल्नु पनि हो ।