म्याग्दी नदीमाथिको ‘भाग्य’ बदल्ने पुल : एक घण्टाको यात्रा अब पाँच मिनेटमै
काठमाडौँ, भदौ २४ । नेपाली ग्रामीण भेगमा एउटा उखान छ, ‘खोलाले छुट्याएको बस्तीलाई पुलले जोड्छ, र त्यही पुलले विकासको ढोका खोल्छ।’ म्याग्दीको धवलागिरि गाउँपालिकाका बाँसबोटवासीका लागि यो उखान अहिले यथार्थमा परिणत भएको छ । म्याग्दी नदीमाथि भर्खरै निर्माण सम्पन्न भएको ३०३ मिटर लामो झोलुङ्गे पुलले केवल दुई किनारलाई मात्र जोडेको छैन, यहाँका किसानको आर्थिक समृद्धिको सपनालाई पनि नयाँ उचाइ दिएको छ ।
केरा खेतीमा नयाँ आशा
धवलागिरि गाउँपालिका ४ को बाँसबोट क्षेत्र केरा उत्पादनका लागि उर्वर मानिन्छ । तर, बजारसम्मको पहुँच कठिन हुँदा यहाँका किसानले उचित मूल्य पाउन सकेका थिएनन् । डोकोमा केरा बोकेर भिरालो बाटो र नदीको चक्कर लगाउँदै बजार पुग्नु यहाँको नियति थियो ।
पुल निर्माणसँगै अब स्थिति बदलिएको छ । गाउँपालिकाका अध्यक्ष प्रेमप्रसाद पुन भन्नुहुन्छ, “यो पुलले बाँसबोटका किसानलाई सबैभन्दा ठूलो राहत दिएको छ । उनीहरूले उत्पादन गरेको केरा अब सहजै बजारसम्म पुग्नेछ, जसले स्थानीयको जीवनस्तर सुधार्न ठूलो भूमिका खेल्नेछ ।”
एक घण्टाको सास्ती पाँच मिनेटमा सीमित
स्थानीय बासिन्दा राजकुमार कोइरालाका अनुसार यो पुल बन्नुअघि नदी वारपार गर्न झण्डै एक घण्टाको पैदल यात्रा गर्नुपर्थ्यो। “भारी बोकेर उकालो-ओरालो गर्दाको सास्ती शब्दमा बयान गर्न सकिन्न,” उनी सम्झिन्छन्, “तर अहिले अवस्था फेरिएको छ। त्यही बाटो अब पाँच मिनेटमा छोटिएको छ। यसले हाम्रो समय मात्र जोगाएको छैन, गाउँलाई पर्यटकीय गन्तव्यको रूपमा विकास हुने आशा पनि जगाएको छ।”
समयमै काम सक्ने नमुना
नेपालमा विकासका आयोजनाहरू वर्षौँसम्म अलपत्र पर्ने ‘रोग’ नौलो होइन । तर, सङ्घीय सरकारको ससपेन्सन ब्रिज डिभिजनमार्फत निर्माण भएको यो पुलले भने सुखद सन्देश दिएको छ । १ करोड ६४ लाख १५ हजार २५४ रुपैयाँको लागतमा निर्माण भएको यो पुल १८ महिनाको निर्धारित समयभित्रै सम्पन्न भएको हो। निर्माण कम्पनी रामकृष्ण सोमरस जेभीले सक्रियता देखाउँदा स्थानीयले समयमै सुविधा पाएका हुन् ।
झोलुङ्गे पुलको जिल्ला बन्दै म्याग्दी
यो नयाँ पुलसँगै म्याग्दीमा ३०० मिटरभन्दा लामा झोलुङ्गे पुलहरूको सङ्ख्या सात पुगेको छ। यसअघि धवलागिरि गाउँपालिकाकै मराङखोला र दरखोलामा लामा पुलहरू निर्माण भइसकेका छन्। त्यस्तै बेगखोला, बिमवाङ-रिख, रत्नेचौर-कुडुले र शिखकिन्दुमा रहेका लामा पुलहरूले म्याग्दीको भूगोललाई जोड्ने काम गरिरहेका छन् ।
धवलागिरि गाउँपालिकाका हिलापोखरी, बाँसबोट, खोरबाङदेखि ताकम र काफलडाँडासम्मका बासिन्दाका लागि यो पुल ‘लाइफलाइन’ बनेको छ । विकास भनेको ठूला सडक र महल मात्र होइनन्, एउटा पुलले किसानको डोकोलाई सहज बनाउनु र गाउँको उत्पादनलाई बजारसँग जोड्नु पनि वास्तविक विकास हो भन्ने उदाहरण म्याग्दीको यो पुलले दिएको छ ।