थाइल्याण्डमा विशाल नयाँ प्रजातिको डायनासोर फेला: ९ वटा हात्ती बराबरको तौल भएको दाबी

 

बैंकक (एजेन्सी), २ जेठ ।  वैज्ञानिकहरूले थाइल्याण्डमा एउटा नयाँ र विशाल प्रजातिको डायनासोरको अवशेष फेला पारेका छन्। ‘साइंटिफिक रिपोर्ट्स’ जर्नलमा हालै प्रकाशित एक प्रतिवेदन अनुसार, यो डायनासोरको तौल करिब ९ वटा वयस्क हात्ती बराबर रहेको अनुमान गरिएको छ।

‘नागाटाइटान चैयाफुमन्सिस’  नाम दिइएको यो जीव दक्षिणपूर्वी एसियामा अहिलेसम्म फेला परेको सबैभन्दा ठूलो डायनासोर हो। यो डायनासोर ‘साउरोपड’  वंशको सदस्य हो, जसको विशेषता लामो घाँटी, लामो पुच्छर, सानो टाउको र खम्बा जस्ता चारवटा बलिया खुट्टाहरू हुन्।

अनुसन्धानका अनुसार यो शाकाहारी डायनासोर २७ मिटर (८९ फिट) लामो थियो र यसको तौल करिब २७ टन थियो। यो करिब १० करोडदेखि १२ करोड वर्ष पहिले थाइल्याण्डको भूमिमा विचरण गर्ने गर्दथ्यो।

यस अनुसन्धानका मुख्य लेखक तथा युनिभर्सिटी कलेज लन्डनका पीएचडी विद्यार्थी थितिभुट सेथापानिचककुलका अनुसार, नागाटाइटानले धेरै मात्रामा वनस्पतिहरू खान्थ्यो। उनले भने, “यसले सम्भवतः सल्ला (conifers) र बीउ भएका फर्नहरू जस्ता वनस्पतिहरू धेरै मात्रामा खाने गर्थ्यो, जसलाई चपाउनु पर्दैनथ्यो।”

वैज्ञानिकहरूले यसलाई दक्षिणपूर्वी एसियाको “अन्तिम टाइटन” भनेका छन्। थितिभुटका अनुसार, जुन चट्टानमा यसको अवशेष फेला परेको छ, त्यो थाइल्याण्डको सबैभन्दा कान्छो चट्टान संरचना हो जहाँ डायनासोर भेटिएका छन्। यस कालखण्डपछि उक्त क्षेत्र समुद्रमा परिणत भएको थियो, जसका कारण त्यहाँ साउरोपडहरूको अस्तित्व समाप्त भएको मानिन्छ।

यस विशाल जीवको पहिलो अवशेष १० वर्षअघि उत्तरपूर्वी थाइल्याण्डका स्थानीय बासिन्दाहरूले फेला पारेका थिए। यद्यपि, यसको विस्तृत उत्खनन र वैज्ञानिक अध्ययन सन् २०२४ मा मात्र सम्पन्न भएको हो। यसको हड्डीको बनावट अन्य साउरोपडहरूसँग केही मिले पनि यसमा रहेका अद्वितीय विशेषताहरूका कारण यसलाई नयाँ प्रजातिको रूपमा वर्गीकृत गरिएको छ।

यस डायनासोरको नाम पौराणिक ‘नाग’  बाट राखिएको हो, जसलाई थाइल्याण्डको धार्मिक र सांस्कृतिक परम्परामा सर्पको रूपमा सम्मान गरिन्छ। थाइल्याण्डमा हालसम्म १४ प्रजातिका डायनासोरहरू नामकरण भइसकेका छन्।

अहिले बैंककस्थित ‘थाइनासोर म्युजियम’  मा नागाटाइटान चैयाफुमन्सिसको वास्तविक आकारको नमूना प्रदर्शनीका लागि राखिएको छ।

(अन्तराष्ट्रिय न्यूज ऐजेन्सी)