इरानी क्षेत्रमा अमेरिकी भीषण आक्रमण, इरानद्वारा बहराइनस्थित अमेरिकी सैन्य अड्डा र यूएईका ट्याङ्करमा प्रहार

 

 वासिङ्टन/तेहरान/दुबई ।  मध्यपूर्वमा तनावले उग्र रूप लिएपछि अमेरिका र इरानबीच सिधा सैन्य मुठभेड सुरु भएको छ। अमेरिकी सेनाले इरानका विभिन्न सामरिक स्थलहरूमा भीषण हवाई आक्रमण गरेको छ भने जवाफमा इरानले अमेरिकी नौसेनाको अखडा र व्यावसायिक तेल ट्याङ्करहरूलाई निशाना बनाएको छ।

इरानमा अमेरिकी आक्रमण र ट्रम्पको ‘नाकाबन्दी’ घोषणा
अमेरिकी सेन्ट्रल कमाण्ड  का अनुसार अमेरिकी वायुसेनाले इरानको बुशेर, चबाहार, जास्क, कोनारक, अबु मुसा र बन्दर अब्बास लगायतका क्षेत्रमा करिब पाँच घण्टासम्म निरन्तर बमबारी गरेको छ। अमेरिकी आक्रमणको मुख्य निशाना इरानको तटीय रक्षा प्रणाली, मिसाइल तथा ड्रोन प्रहार गर्ने केन्द्रहरू रहेका थिए।

यसैबीच, अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले इरानी बन्दरगाहहरूमा पुन: पूर्ण नाकाबन्दी लगाउने घोषणा गरेका छन्। ट्रम्पले ‘हर्मोज जलडमरुमध्य’ (Strait of Hormuz) को सुरक्षाको जिम्मेवारी अब अमेरिकाले लिने र त्यसबापत व्यापारिक जहाजहरूबाट २० प्रतिशत शुल्क असुल गर्ने विवादास्पद योजना समेत सार्वजनिक गरेका छन्।

इरानको जवाफी हमला: अमेरिकी पाँचौँ फ्लीटमा क्षति
अमेरिकी आक्रमणको प्रतिवाद गर्दै इरानको ‘इस्लामिक रिभोलुसनरी गार्ड्स कोर्प्स’ (IRGC) ले बहराइनमा रहेको अमेरिकी नौसेनाको पाँचौँ फ्लीट  माथि ड्रोन र मिसाइल प्रहार गरेको दाबी गरेको छ। इरानका अनुसार उक्त हमलामा अमेरिकी सैन्य अखडाको इन्धन भण्डार, प्याट्रियट राडार प्रणाली र मानवरहित समुद्री जहाज  नियन्त्रण केन्द्रमा ठूलो क्षति पुगेको छ। इरानले कुवेतमा रहेका अमेरिकी सैन्य अखडाहरूमा पनि आक्रमण गरिएको जनाएको छ।

यूएईका तेल ट्याङ्करमा क्षेप्यास्त्र प्रहार, एक भारतीयको मृत्यु
संयुक्त अरब इमिरेट्स (यूएई) ले आफ्ना दुईवटा राष्ट्रिय तेल ट्याङ्कर ‘मोम्बासा’ र ‘बाहिया’ माथि इरानले क्रुज मिसाइल प्रहार गरेको पुष्टि गरेको छ। यूएई रक्षा मन्त्रालयका अनुसार ‘मोम्बासा’ ट्याङ्करमा भएको आक्रमणमा एक भारतीय चालक दलका सदस्यको मृत्यु भएको छ भने अन्य आठ जना घाइते भएका छन्। घाइते हुनेमा चार भारतीय र दुई युक्रेनी नागरिक रहेका छन्। यूएईले यसलाई अन्तर्राष्ट्रिय कानुनको ठाडो उल्लंघन भन्दै आफ्नो सम्पत्तिको रक्षा गर्न आवश्यक कदम चाल्ने चेतावनी दिएको छ।

इराकमा पनि मिसाइल प्रहार
द्वन्द्वको बाछिटा छिमेकी राष्ट्र इराकमा पनि पुगेको छ। उत्तरी इराकको एर्बिल नजिकै रहेको इरानी कुर्दिश विपक्षी समूहको शिविरमा मिसाइल प्रहार भएको समाचार एजेन्सी रोयटर्सले जनाएको छ। यद्यपि, त्यहाँ भएको क्षतिको विस्तृत विवरण आउन बाँकी छ।

विश्लेषकको दृष्टिकोण: ‘हर्मोज’ इरानको अन्तिम कार्ड
मिडल इस्ट इन्स्टिच्युटका वरिष्ठ फेलो एलेक्स भातान्काका अनुसार जुन १६ मा भएको युद्धविराम भंग हुनु नै अहिलेको तनावको मुख्य कारण हो। भातान्का भन्छन्, “इरानले हर्मोज जलडमरुमध्यलाई आफ्नो सार्वभौमिकताको मुद्दा बनाएको छ। जब इरानको आणविक कार्यक्रममाथि आक्रमण भयो, उसले यस क्षेत्रलाई आफ्नो सबैभन्दा बलियो रणनीतिक हतियार  को रूपमा प्रयोग गर्न थाल्यो।”

उनका अनुसार राष्ट्रपति ट्रम्पले इरानमाथि अत्यधिक दबाब दिएर वार्तामा ल्याउन खोजेका छन्, तर इरानले भने दबाबको जवाफ आत्मसमर्पण नभई प्रतिशोध  मार्फत दिइरहेको छ।

हाल मध्यपूर्वमा ५० हजारभन्दा बढी अमेरिकी सैनिक तैनाथ छन्, जसले गर्दा यो क्षेत्र जुनसुकै बेला ठूलो क्षेत्रीय युद्धमा होमिन सक्ने खतरा बढेको छ।