कांग्रेस विभाजनको सङ्घारमा: पार्टी जोगाउन डा. शेखर कोइरालाको सक्रियता, देउवा र गगन पक्षधर नेताहरूको पनि सहभागिता

काठमाडौँ ।  सत्तारुढ दल नेपाली कांग्रेसभित्रको आन्तरिक कलह उत्कर्षमा पुगेपछि नेता डा. शेखर कोइरालाले पार्टीलाई फुटबाट जोगाउन सक्रियता बढाउनुभएको छ। पूर्वसभापति शेरबहादुर देउवा समूहले समानान्तर महाधिवेशनको तयारी थालेपछि पार्टी औपचारिक विभाजनको दिशामा अघि बढेको भन्दै कोइरालाले मंगलबार आफूनिकट तथा अन्य पक्षका प्रभावशाली नेताहरूसँग गहन छलफल गर्नुभएको हो।

विशालनगरस्थित कोइरालाको सम्पर्क कार्यालयमा भएको उक्त भेलामा पछिल्लो समय विकसित राजनीतिक घटनाक्रम र पार्टीको अस्तित्वमाथि आइलागेको संकटबारे छलफल भएको थियो।

विभाजन रोक्न ‘मध्यमार्गी’ भूमिकाको खोजी
बैठकमा सहभागी नेताहरूले पार्टी सभापति गगन थापा र पूर्वसभापति शेरबहादुर देउवाबीचको बढ्दो दूरीले कांग्रेसलाई धराशयी बनाउने चिन्ता व्यक्त गरेका छन्। कोइरालाको सचिवालयका अनुसार, बैठकमा सहभागी अधिकांश नेताहरूले डा. कोइरालालाई दुवै पक्ष (देउवा र गगन) सँग तत्काल संवाद गरी सहमतिको बिन्दु पहिल्याउन आग्रह गरेका थिए। “पार्टी फुट्नु कसैको हितमा छैन, त्यसैले डा. शेखरले पुलको काम गरेर एकता कायम राख्नुपर्छ,” बैठकमा उठेको साझा आवाज थियो।

भेलामा विविध पक्षको उपस्थिति
यस पटकको बैठकको रोचक पक्ष के थियो भने, यसमा डा. कोइराला पक्षका नेताहरू मात्र नभई सभापति गगन थापाले हालै केन्द्रीय सदस्यमा मनोनीत गरेका र देउवा समूहमा रहेर पनि विभाजनको विपक्षमा उभिएका नेताहरूको समेत बाक्लो उपस्थिति थियो।

सभापति गगन थापाले केन्द्रीय सदस्यमा मनोनीत गरेका सुजाता कोइराला, जीवन परियार, डा. गोविन्दराज पोखरेल र दिनेश कोइराला बैठकमा सहभागी हुनुले पार्टीभित्र नयाँ ध्रुवीकरणको संकेत गरेको छ। उनीहरूले नेतृत्वलाई दबाब दिएर भए पनि विभाजन रोक्नुपर्नेमा जोड दिएका थिए।

सहभागी नेताहरूको नामावली
छलफलमा पार्टीका पूर्वउपसभापति धनराज गुरुङ, पूर्वसहमहामन्त्रीहरू जीवन परियार र बद्री पाण्डे, तथा प्रभावशाली नेताहरू बलबहादुर केसी, सुजाता कोइराला, शङ्कर भण्डारी, रामहरि खतिवडा, सरिता प्रसाईँ र डा. मिनेन्द्र रिजाल उपस्थित हुनुहुन्थ्यो।

यस्तै, केन्द्रीय सदस्यहरू किरण पौडेल, पदमनारायण चौधरी, नैनसिंह महर, किरण यादव, रङ्गमती शाही, गणेश लामा, अम्बिका बस्नेत, दिलेन्द्र बडू, उमेशजंग रायमाझी, पुष्प पराजुली, रामकृष्ण चित्रकार, भुपेन्द्रजंग शाही, तिलक रुवाली, विनोद कायस्थ र हरि अधिकारीले पनि बैठकमा आ-आफ्नो धारणा राख्नुभएको थियो।

बैठकमा विश्व अर्याल, हुर्मत न्यौपाने, गीता सेन्दाङ, डा. चन्द्रमोहन यादव, रेखा यादव, रुक्मिणी कोइराला, रिना उप्रेती, वासुदेव जङ्गली, गीता देवकोटा, विष्णु सापकोटा र रञ्जित कर्णलगायतका नेताहरूको सहभागिता रहेको थियो।

निष्कर्ष र आगामी दिशा
देउवा पक्षले ‘समानान्तर महाधिवेशन’ को कार्ड फालेपछि कांग्रेसका दोस्रो र तेस्रो तहका नेताहरू निकै सशंकित देखिएका छन्। मंगलबारको छलफलले डा. शेखर कोइरालालाई पार्टीभित्रको ‘मध्यस्थकर्ता’ को रूपमा उभ्याएको छ। बैठकले पार्टीको विधान र एकताको मर्मलाई आत्मसात् गर्दै अघि बढ्न दुवै शीर्ष नेताहरूलाई दबाब दिने निर्णयसमेत गरेको बुझिएको छ।

यो बैठकले कांग्रेसभित्रको शक्ति सन्तुलनमा कस्तो प्रभाव पार्छ र डा. कोइरालाले देउवा र गगनलाई एउटै टेबुलमा ल्याउन सक्छन् वा सक्दैनन् भन्ने विषयले नेपाली राजनीतिमा अबको केही दिन निकै महत्त्व राख्ने देखिएको छ।