ट्रम्पको असाधारण घोषणा: रिपब्लिकनले संसद् जोगाए प्रत्येक वयस्कलाई ५ हजार डलर

डालस । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले आगामी नोभेम्बरमा हुने मध्यावधि निर्वाचनमा रिपब्लिकन पार्टीले प्रतिनिधिसभा र सिनेट दुवैमा बहुमत कायम राखे प्रत्येक अमेरिकी वयस्क नागरिकलाई ५ हजार अमेरिकी डलर भुक्तानी गर्ने घोषणा गरेका छन्।

रिपब्लिकन नेसनल कमिटी (आरएनसी) को डालसमा आयोजित दुईदिने मध्यावधि सम्मेलनको पहिलो रात बुधबार सम्बोधन गर्दै ट्रम्पले यस्तो घोषणा गरेका हुन्। उनले प्रस्तावित रकमलाई ‘ट्रम्प डिभिडेन्ड’ नाम दिएका छन्।

“रिपब्लिकनले प्रतिनिधिसभा र संयुक्त राज्यको सिनेट दुवै जितेमा म अमेरिकाका प्रत्येक वयस्क नागरिकलाई ५ हजार डलरको लाभांश दिनेछु,” ट्रम्पले भने।

उनका अनुसार उक्त रकम अमेरिकाभित्रै खर्च गर्नुपर्नेछ। यद्यपि, यति ठूलो रकम वितरण गर्न आवश्यक स्रोत कहाँबाट जुटाउने भन्नेबारे ट्रम्पले विस्तृत योजना भने सार्वजनिक गरेनन्। उनले यो योजनालाई कम्पनीहरूले आफ्ना सेयरधनीलाई लाभांश दिने अभ्यास तथा गत वर्ष अमेरिकी सेनाका सदस्यलाई प्रशासनले दिएको १ हजार ७७६ डलरको अतिरिक्त भुक्तानीसँग तुलना गरेका छन्।

एक ट्रिलियन डलरको भार

प्रत्येक वयस्क अमेरिकीलाई ५ हजार डलर वितरण गर्दा अमेरिकी सरकारमाथि करिब १ ट्रिलियन डलर बराबरको अतिरिक्त आर्थिक भार पर्ने अनुमान गरिएको छ। अमेरिकाको सार्वजनिक ऋण यसअघि नै ४० ट्रिलियन डलरभन्दा माथि पुगिसकेको अवस्थामा यस्तो योजना उपयुक्त समयको नभएको भन्दै अर्थविद्हरूले प्रश्न उठाएका छन्।

आरएसएम यूएसका प्रमुख अर्थशास्त्री जो ब्रुसुएलासले प्रस्तावलाई “गलत समयमा ल्याइएको र गलत किसिमको वित्तीय नीति” को संज्ञा दिएका छन्।

यसअघि ट्रम्पले अधिकांश अमेरिकीलाई २ हजार डलर बराबरको भन्सार शुल्क फिर्ता रकम दिने प्रस्ताव गरेका थिए। त्यसबेला उनका अर्थमन्त्रीले त्यस्तो भुक्तानीका लागि कांग्रेसबाट कानुन आवश्यक पर्ने बताएका थिए।

उपराष्ट्रपति जेडी भान्सले भने प्रस्तावित ‘ट्रम्प डिभिडेन्ड’का लागि रकम भन्सार शुल्कबाट जुटाउन सकिने संकेत गरेका छन्। फक्स न्युजसँगको अन्तर्वार्तामा उनले ट्रम्प प्रशासनले विदेशी कम्पनी तथा देशबाट ठूलो मात्रामा राजस्व संकलन गरिरहेको र त्यसबाट सिर्जित लाभ अमेरिकी नागरिकसँग बाँड्न सकिने बताएका हुन्।

मध्यावधि निर्वाचनमा ट्रम्पको सक्रियता

ट्रम्पले आफ्नो सम्बोधनमा डेमोक्र्याटिक पार्टीको कडा आलोचना गर्दै उनीहरूलाई व्यंग्यात्मक रूपमा ‘डुमोक्र्याट्स’ समेत भने। उनले सीमा सुरक्षामा आफ्नो प्रशासनको कामको प्रशंसा गर्नुका साथै ट्रान्सजेन्डर महिलालाई महिला खेलकुदमा सहभागी हुन नदिने आफ्नो अडानलाई पनि राजनीतिक रूपमा प्रभावकारी मुद्दाका रूपमा प्रस्तुत गरे।

रिपब्लिकन पार्टीले प्रतिनिधिसभा र सिनेटमा आफ्नो बहुमत जोगाउन संघर्ष गरिरहेको अवस्थामा ट्रम्पले आगामी नोभेम्बर ३ सम्म पार्टीका उम्मेदवारका पक्षमा व्यापक प्रचार अभियान सञ्चालन गर्ने घोषणा गरे।

“म मतपत्रमा छु भनेर कल्पना गर्नुहोस्। म मतपत्रमै छु। फेरि एकपटक,” उनले समर्थकहरूलाई भने।

ट्रम्पले यस शरद ऋतुमा प्रतिस्पर्धात्मक निर्वाचन क्षेत्रका करिब ३५ जना प्रतिनिधिसभा र सिनेट उम्मेदवारका पक्षमा चुनावी सभामा सहभागी हुने बताए।

टेक्सासमा केन प्याक्सटनलाई समर्थन

ट्रम्पले टेक्सासका रिपब्लिकन उम्मेदवार केन प्याक्सटनलाई जिताउन मतदातालाई आह्वान गरे। प्याक्सटनले पार्टीको प्राथमिक निर्वाचनमा तुलनात्मक रूपमा मध्यम धारका सिनेटर जोन कोर्निनलाई पराजित गरेका थिए। प्याक्सटनलाई ट्रम्पको समर्थनले प्राथमिक निर्वाचनमा महत्वपूर्ण भूमिका खेलेको थियो।

तर, आम निर्वाचनमा डेमोक्र्याटिक राज्य सांसद जेम्स टालारिकोसँग उनको प्रतिस्पर्धा हुने भएकाले चुनाव कठिन हुने अनुमान गरिएको छ।

ट्रम्पले प्याक्सटनको समर्थन गर्दै उनको पहिरन र बोल्ने शैलीमाथि समेत व्यंग्य गरे। यद्यपि उनले प्याक्सटनलाई “सम्भवतः अमेरिकाकै उत्कृष्ट महान्यायाधिवक्तामध्ये एक” भन्दै प्रशंसा पनि गरे।

“हामीले केन प्याक्सटनलाई निर्वाचित गर्नैपर्छ,” ट्रम्पले भने, “आवश्यक परे म दुई–तीन पटकसम्म यहाँ फर्केर आउनेछु।”

इरान युद्ध र बढ्दो पेट्रोल मूल्य

सम्मेलनको पहिलो रात इरानसँगको युद्ध र त्यसबाट बढेको पेट्रोलको मूल्य पनि प्रमुख राजनीतिक विषय बन्यो। ट्रम्प प्रशासनले सुरु गरेको इरानविरुद्धको युद्धका कारण तेलको मूल्य बढेर प्रतिब्यारेल १०० डलर पुगेको छ, जुन जुलाईपछि पहिलोपटक हो।

उच्च जीवनयापन खर्चलाई लिएर डेमोक्र्याटहरूले रिपब्लिकन उम्मेदवारमाथि दबाब बढाइरहेका बेला सम्मेलनमा रिपब्लिकन नेताहरूले भने ‘सामर्थ्य’ अर्थात् आम नागरिकको खर्च घटाउने मुद्दालाई प्राथमिकतामा राख्ने प्रयास गरे।

उनीहरूले ट्रम्प प्रशासनको सन् २०२५ को कर कानुनको प्रशंसा गर्दै योग्य कामदारका लागि टिप्स र ओभरटाइम आम्दानीमा कर हटाइएको विषयलाई प्रमुख उपलब्धिका रूपमा प्रस्तुत गरे।

विस्कन्सिनका रिपब्लिकन सांसद डेरिक भ्यान ओर्डेनले ट्रम्पको कर कटौती र ग्रामीण स्वास्थ्य सेवाका लागि गरिएको बजेट व्यवस्थाको प्रशंसा गरे। उत्तरी क्यारोलिनाका रिपब्लिकन सिनेट उम्मेदवार माइकल ह्वाट्लीले पनि ट्रम्पले परिवार र ज्येष्ठ नागरिकको हातमा “हजारौँ डलर फिर्ता” ल्याएको दाबी गरे।

इरान युद्ध र पेट्रोलको मूल्यबीचको सम्बन्धबारे भने ट्रम्पले नै प्रत्यक्ष रूपमा धारणा राख्दै अमेरिकाले युद्ध जितेपछि पेट्रोलको मूल्य घट्ने दाबी गरे। उनले स्ट्रेट अफ होर्मुजको नाम परिवर्तन गरेर ‘ट्रम्प स्ट्रेट’ राख्नुपर्ने व्यंग्यात्मक प्रस्तावसमेत गरे।

रिपब्लिकन समर्थकहरूले सम्मेलनलाई ‘ट्रम्प–ए–पालुजा’ नाम दिएका छन्। पहिलो रातको सम्मेलनमा ट्रम्पको ५ हजार डलर भुक्तानीको घोषणा, मध्यावधि निर्वाचनमा आक्रामक अभियानको प्रतिबद्धता, इरान युद्ध र अर्थतन्त्र मुख्य विषय बने।