झापामा कुष्ठरोगको अवस्था चुनौतीपूर्ण: ६ महिनामा ५५ नयाँ बिरामी थपिए, दमक र कचनकवल ‘हटस्पट’

झापा, १२ माघ । नेपाल सरकारले कुष्ठरोग निवारणको लक्ष्य राखे पनि झापा जिल्लामा भने यो रोगको सङ्क्रमण दर बर्सेनि बढ्दै गएको पाइएको छ ।

चालु आर्थिक वर्ष २०८२/८३ को पहिलो ६ महिना (पुस मसान्त) भित्रै झापामा एक बालबालिकासहित ५५ जना नयाँ कुष्ठरोगी फेला परेका छन् ।

स्वास्थ्य कार्यालय झापाका कुष्ठरोग फोकल पर्सन वीरेन्द्र दासका अनुसार जिल्लाका १५ वटा पालिकामध्ये दमक र कचनकवलमा सबैभन्दा बढी सङ्क्रमण देखिएको छ ।

स्वास्थ्य कार्यालयको तथ्याङ्क अनुसार पालिकागत विवरण यसप्रकार छ:
दमक नगरपालिका: १२ जना
कचनकवल गाउँपालिका: १२ जना
शिवसताक्षी नगरपालिका: ५ जना
बाह्रदशी गाउँपालिका: ५ जना
बिर्तामोड नगरपालिका: ५ जना
भदपुर नगरपालिका: ४ जना
मेचीनगर नगरपालिका: ३ जना
बुद्धशान्ति गाउँपालिका: २ जना
गौरादह नगरपालिका: २ जना
गौरीगञ्ज गाउँपालिका: २ जना

चालु आर्थिक वर्षमा फेला परेका ५५ मध्ये ५३ जनाले नियमित उपचार सुरु गरिसकेको स्वास्थ्य कार्यालयले जनाएको छ ।

विगत पाँच वर्षको तथ्याङ्क विश्लेषण गर्दा झापामा कुष्ठरोग निको हुनुको साटो झन् फैलिरहेको देखिन्छ । आर्थिक वर्ष २०७७/७८ मा ९५ जना मात्रै नयाँ बिरामी भेटिएकोमा आव २०८०/८१ मा यो सङ्ख्या बढेर १४७ पुगेको छ । तथ्याङ्क अनुसार २०७७/७८ मा १.०२ प्रतिशत रहेको सङ्क्रमण दर अहिले बढेर १.४७ प्रतिशत पुगेको छ ।

फोकल पर्सन दासका अनुसार कुष्ठरोग लागेको समयमै पहिचान भएमा ६ देखि १२ महिनासम्मको बहु-औषधि (MDT) सेवनबाट यो पूर्ण रूपमा निको हुन्छ । “समयमै उपचार गरेमा अपाङ्गता हुनबाट जोगिन सकिन्छ,” उहाँले भन्नुभयो, “तर हाम्रो समाजमा अझै पनि यो रोगलाई लिएर भेदभाव र सामाजिक अवहेलना छ, जसका कारण धेरै बिरामीहरू रोग लुकाएर बस्न बाध्य छन् ।”

गाउँघरमा लुकेर रहेका बिरामीहरूको खोजीका लागि सूक्ष्म रूपमा ‘खोजपडताल’ अभियान चलाउनुपर्नेमा स्वास्थ्यकर्मीहरूले जोड दिएका छन् । नेपालमा बर्सेनि करिब २ हजार ५०० नयाँ कुष्ठरोगी फेला पर्ने गरेका छन् । सामाजिक लाञ्छनाका विरुद्ध जनचेतना फैलाउन सके मात्र यो रोगलाई पूर्ण रूपमा निवारण गर्न सकिने विज्ञहरूको सुझाव छ ।