हर्मुज जलघाँटीमा फसेका जहाज निकाल्न अमेरिकाले सुरु गर्दै ‘प्रोजेक्ट फ्रिडम’
एजेन्सी, २१ बैशाख । मध्यपूर्वको अत्यन्तै संवेदनशील र महत्त्वपूर्ण समुद्री मार्ग हर्मुज जलघाँटीमा फसेका व्यापारिक जहाजहरूलाई सुरक्षित रूपमा बाहिर निकाल्न अमेरिकाले सोमबारदेखि नयाँ अभियान सुरु गर्ने भएको छ।
अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले आइतबार यसबारे जानकारी दिँदै यसलाई ‘प्रोजेक्ट फ्रिडम’ नाम दिइएको बताएका छन्। यस अभियानलाई मानवीय सहयोगको उद्देश्यले अघि सारिएको कदमका रूपमा व्याख्या गर्दै ट्रम्पले भने, “विभिन्न मुलुकहरूले यस जलमार्गमा आफ्ना व्यापारिक जहाजहरू फसेको भन्दै सहयोगका लागि अनुरोध गरेका थिए। क्षेत्रीय विवादमा प्रत्यक्ष संलग्न नभएका देशका जहाजहरू पनि यसबाट प्रभावित भएकाले हामीले यो कदम चालेका हौँ।”
राष्ट्रपति ट्रम्पले इरान, मध्यपूर्व र अमेरिकाको साझा हितलाई ध्यानमा राख्दै ती जहाजहरूलाई सुरक्षित मार्ग (सेफ प्यासेज) प्रदान गरिने स्पष्ट पारे। यस प्रयासले अवरुद्ध भएको अन्तर्राष्ट्रिय समुद्री व्यापार र आपूर्ति शृङ्खलालाई पुनः सामान्य अवस्थामा फर्काउन मद्दत पुग्ने अमेरिकाको अपेक्षा छ।
लामो समयदेखि जहाजहरू फस्दा खाद्यान्न, इन्धन र अन्य अत्यावश्यक सामग्रीको अभाव हुन थालेको र यसले चालक दलका सदस्यहरूको स्वास्थ्य तथा सुरक्षामा गम्भीर चुनौती थपेको ट्रम्पले उल्लेख गरे। उनले चेतावनी दिँदै भने, “यस मानवीय प्रक्रियामा कसैले कुनै प्रकारको अवरोध गर्न खोजेमा त्यसको कडा र उपयुक्त जवाफ दिइनेछ।”
यसैबीच, इरानले आफूले अघि सारेको १४ बुँदे शान्ति प्रस्तावमाथि अमेरिकी प्रतिक्रिया प्राप्त भएको र त्यसको सावधानीपूर्वक अध्ययन भइरहेको जनाएको छ।
इरानी विदेश मन्त्रालयका प्रवक्ताले शान्ति प्रस्तावको मुख्य उद्देश्य जारी युद्धको अन्त्य सुनिश्चित गर्नु रहेको स्पष्ट पार्दै भने, “यस प्रस्तावमा आणविक कार्यक्रमसँग सम्बन्धित कुनै पनि विस्तृत विवरण समावेश गरिएको छैन, यो विशुद्ध युद्धविराम र क्षेत्रीय शान्तिका लागि हो।”
हर्मुज जलघाँटीमा विकसित यी पछिल्ला घटनाक्रमले मध्यपूर्व र एसिया क्षेत्रको सुरक्षा अवस्था, विश्वव्यापी समुद्री व्यापार र अन्तर्राष्ट्रिय कूटनीतिक सम्बन्धलाई थप संवेदनशील बनाएको छ।