यमन द्वन्द्व भीषण बन्दै: १२५,००० नागरिक विस्थापित, साउदी र यमनबिच आक्रमण-प्रत्याक्रमण चर्कियो
यमन । यमनमा इरानसमर्थित हुथी विद्रोही र साउदी समर्थित अन्तर्राष्ट्रिय मान्यता प्राप्त सरकारबिचको लडाइँले उग्र रूप लिएपछि कम्तीमा १२५,००० भन्दा बढी सर्वसाधारण विस्थापित भएका छन्। हुथी विद्रोहीहरूको तीव्र सैन्य विस्तारसँगै जारी दोहोरो भिडन्तका कारण मुख्य गरी महिला र बालबालिकाहरू घरबारविहीन बनेका छन्।
यमनका प्रधानमन्त्रीले हुथी विद्रोहीहरूले सर्वसाधारणको हत्या गर्दै उनीहरूलाई विस्थापित गराएको गम्भीर आरोप लगाएका छन्। प्रभावित क्षेत्रका बासिन्दाहरू गोलाबारी र स्नाइपर आक्रमणको डरले बालबच्चा जोगाउन खाद्यान्न तथा आधारभूत सामग्री छाडेर भाग्न बाध्य भएका छन्।
साउदी भूभाग र पूर्वाधारमा हुथीको प्रहार, साउदीद्वारा जवाफी हवाई आक्रमण
हुथी विद्रोहीहरूले साउदी अरबका पूर्वी तेल क्षेत्रहरू, खमिस मुसायत, आभा र ताइफका नागरिक क्षेत्रहरूका साथै पूर्व-पश्चिम इन्धन पाइपलाइनलाई लक्षित गरी बलिस्टिक क्षेप्यास्त्र र ड्रोन प्रहार गरेको दाबी गरेका छन्। यमनी परराष्ट्र मन्त्रालयका अनुसार यी आक्रमणहरूमा १३ जना नागरिक घाइते भएका छन् भने कैयौँ घर र सवारी साधनमा क्षति पुगेको छ।
जवाफमा साउदी नेतृत्वको गठबन्धन र यमनी सेनाले दक्षिण-पश्चिम यमनको मोचा र धुबाब क्षेत्रमा रहेका हुथी विद्रोहीका सैन्य अखडा र आपूर्ति व्यवस्थालाई लक्षित गरी भीषण हवाई आक्रमण (Air strikes) चलाएका छन्। यद्यपि, लामो समयदेखि गुप्त युद्धकला (Stealth Mode) मा अभ्यस्त हुथी विद्रोहीहरू लुक्न सफल भएकाले साउदी हवाई आक्रमणका बाबजुद उनीहरूले मारिब, अल-जौफ र ताइजका क्षेत्रहरूमा आफ्नो पकड विस्तार गरिरहेका छन्।
स्ट्रेट अफ होर्मुज र रातो सागरमा तनाव, तेलको मूल्य वृद्धि
यसैबिच, स्ट्रेट अफ होर्मुजमा आक्रमणमा परेको एक तेल ट्याङ्करबाट ओमानको नौसेनाले २३ जना नाविकको सकुशल उद्धार गरेको छ भने बेपत्ता दुई जनाको खोजी जारी छ। साउदी अरबको इन्धन पूर्वाधारमा क्षति पुगेपछि र खाडी क्षेत्रमा सामुद्रिक यातायात जोखिममा परेपछि अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा कच्चा तेलको मूल्य पुनः बढेको छ।
इरानका सुरक्षा प्रमुखले वैश्विक इन्धन आपूर्ति र होर्मुज जलडमरूको स्थिति परिवर्तन भइसकेको बताउँदै इस्लामाबाद सहमतिअनुसार तेहरानका मागहरू पूरा नभएसम्म अमेरिकासँग कुनै वार्ता नहुने स्पष्ट पारेका छन्।
अर्कोतर्फ, हुथी विद्रोहीहरूले भने बाब अल-मन्देव जलमार्गमा साउदी बाहेक अन्य देशका जहाजहरूका लागि आवतजावत पूर्ण सुरक्षित रहेको दाबी गर्दै साउदी अरबलाई यमनको आन्तरिक मामिलामा हस्तक्षेप रोक्न चेतावनी दिएका छन्।
अमेरिका-हुथी युद्धविराम कायमै रहेको दाबी
क्षेत्रीय तनाव चुलिए तापनि इजरायलका लागि अमेरिकी राजदूत माइक हकबीले अमेरिका र हुथी विद्रोहीबिच सन् २०२५ को मे महिनामा भएको युद्धविराम अझै कायमै रहेको बताएका छन्। अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले पनि हुथीहरूले वासिङ्टनसँग सम्पर्क गरी यमन सरकारसँगको आन्तरिक द्वन्द्वमा हस्तक्षेप नगर्न अनुरोध गरेको जानकारी दिएका छन्।
यद्यपि, यमनको तेल तथा ग्यासको मुख्य स्रोत मानिने मारिब र होदैदा बन्दरगाह जोड्ने रणनीतिक क्षेत्रमा हुथीको नियन्त्रण कायम भएमा अन्तर्राष्ट्रिय मान्यता प्राप्त यमन सरकारका लागि त्यो सबैभन्दा ठूलो धक्का हुने विश्लेषण गरिएको छ।
