गोरखाको बूढीगण्डकीमा सुक्खा पहिरोपछि आकस्मिक बाढी: ३५ घर बगे, आरुघाटसम्मको तटीय क्षेत्र उच्च जोखिममा
गोरखा, २५ असोज । गोरखाको उत्तरी क्षेत्र चुमनुम्ब्री गाउँपालिका–६ लोक्पामा गएराति खसेको सुक्खा पहिरोले बूढीगण्डकी नदी थुनिएपछि आएको भीषण र आकस्मिक बाढीले व्यापक क्षति पुर्याएको छ। लेदो र गेग्रानसहित आएको आकस्मिक बाढीका कारण चुमनुम्ब्रीका पैयू र बगर गाउँका कम्तीमा ३५ वटा घर बगेका छन्।
स्थानीय प्रशासनका अनुसार दोभान, घट्टेखोला, जगत् र सल्लेरी क्षेत्रका बस्तीहरूमा बाढीले व्यापक क्षति पुर्याएको छ। सुक्खा पहिरोले नदी थुनिने र पुनः खोलिने क्रम निरन्तर जारी रहेकाले तटीय क्षेत्रका बासिन्दाहरू सन्त्रास र अन्योलमा परेका छन्।
बाढी र क्षतिसम्बन्धी मुख्य विवरण:
| विवरण | घटना तथा तथ्याङ्क |
| घटनास्थल / कारण | चुमनुम्ब्री गाउँपालिका–६ लोक्पामा सुक्खा पहिरो खसेर बूढीगण्डकी नदी थुनिएको |
| प्रारम्भिक क्षति | पैयू र बगर गाउँका ३५ घर, जगत् र सल्लेरी क्षेत्रका तटीय बस्ती बगेको |
| मानवीय क्षति | हालसम्म मानवीय क्षति नभएको (स्थानीयवासी उच्च सुरक्षित स्थानमा सरेका) |
| उच्च जोखिमका क्षेत्रहरू | सिर्दिबास, जगत्, यारी, तातोपानी, माछीखोला, सोती, आरुखेत, र आरुघाट |
| बाढी पुग्ने अनुमानित समय | लोक्पाबाट आरुघाटसम्म बाढी आइपुग्न करिब ३ घण्टा लाग्ने अनुमान |
सुक्खा पहिरोपछि नदी थुनियो, बिहानैदेखि ‘त्राहि-त्राहि’
गाउँपालिकाका प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत नारायणप्रसाद सापकोटाका अनुसार आइतबार बिहान ४ बजेतिर ठूलो आवाजसहित पहाडबाट पहिरो खसेर बूढीगण्डकी नदी थुनिएको थियो। पहिरोले करिब १५० मिटर माथिसम्म नदीको बहाव छेकेपछि ठूलो ताल बनेर फुटेको थियो।
“बिहान अँध्यारोमै ठूलो आवाज आएपछि मानिसहरूलाई सुरक्षित स्थानमा जान खबर गर्यौँ,” प्रशासकीय अधिकृत सापकोटाले भन्नुभयो, “अहिले पनि पहिरो झरिरहेको छ। नदी थुनिने र खोलिने क्रम जारी छ। ठूला-ठूला ढुङ्गा पल्टाउँदै बाढी आइरहेकाले मानिसहरू डराएर त्राहि-त्राहि भएका छन्।”
चुमनुम्ब्री गाउँपालिकाकी उपाध्यक्ष लक्ष्मी गुरुङका अनुसार जगत्को तल्लो बेल्ट, सल्लेरी, दोभान र घट्टेखोलाका बस्तीहरू बाढीको प्रत्यक्ष चपेटामा परेका छन्।
आरुघाटसम्म उच्च सतर्कता अपनाउन आह्वान
राष्ट्रिय विपद् जोखिम न्यूनीकरण तथा व्यवस्थापन प्राधिकरण र जल तथा मौसम विज्ञान विभागको बाढी पूर्वानुमान महाशाखाले बूढीगण्डकीको तटीय क्षेत्रका बासिन्दालाई तत्काल सुरक्षित स्थानमा जान आग्रह गर्दै मोबाइलमा एसएमएस (SMS) पठाएको छ।
प्राधिकरणका प्रमुख कार्यकारी निर्देशक डा. धर्मराज उप्रेती र बाढीविज्ञ विनोद पराजुलीका अनुसार लोक्पाबाट छुटेको लेदोसहितको बाढी आरुघाटसम्म आइपुग्न करिब तीन घण्टा लाग्नेछ। त्यसैले धार्चे गाउँपालिका तथा आरुघाट क्षेत्रका तटीय बासिन्दाहरूलाई तत्काल उच्च भागमा सर्न र सतर्क रहन आग्रह गरिएको छ।
हाल सो क्षेत्रमा नेपाल प्रहरी र स्थानीय जनप्रतिनिधिहरू उद्धार तथा सूचना प्रणालीमा खटिएका छन्। मानिसहरूलाई सुरक्षित ठाउँमा सारिएकाले हालसम्म मानवीय क्षति भने नभएको जनाइएको छ।
