रानीपोखरीको बालगोपालेश्वर मन्दिरमा भाइटीकाको विशेष चहलपहल (तस्बिरहरु सहित)

काठमाडौँ, ६ कात्तिक।    तिहारको मुख्य आकर्षण, भाइटीका पर्व आज देशभर हर्षोल्लासका साथ मनाइँदै छ। यसै सन्दर्भमा, दिदीबहिनी तथा दाजुभाइ नहुनेहरूका लागि काठमाडौंको मुटुमा रहेको ऐतिहासिक रानीपोखरीभित्रको बालगोपालेश्वर मन्दिर आज विशेष रूपमा खुला गरिएको छ।

वर्षमा एकपटक मात्र, अर्थात् भाइटीकाको दिनमा मात्र सर्वसाधारणका लागि खुल्ने यो मन्दिरमा आज बिहानैदेखि भक्तजनहरूको घुइँचो लागेको छ। परम्पराअनुसार, दिदीबहिनी एवं दाजुभाइ नहुनेहरूले यसै मन्दिरमा गई पूजाअर्चना, दर्शन र टीका लगाउने गर्दछन्। यो प्रचलनले एकाकी महसुस गर्नेहरूलाई पनि पर्वको आत्मीयता प्रदान गर्दछ।

खञ्जनेश्वर महादेवमा पनि उत्तिकै भीड

यसैगरी, जयवागेश्वरीस्थित खञ्जनेश्वर महादेव मन्दिरमा पनि भाइटीकाको अवसरमा भक्तजनहरूको बाक्लो उपस्थिति रहेको छ। दिदीबहिनी र दाजुभाइ नहुनेहरूले यस मन्दिरमा पनि पूजा र दर्शन गरी टीका लगाउने परम्परा कायम छ। विगतमा रानीपोखरीको बालगोपालेश्वर मन्दिरमा प्रवेशका लागि पोखरीमा हामफाल्ने समस्याका कारण वि.सं. २०३५ अघि यो मन्दिर बन्द रहँदा खञ्जनेश्वर महादेव मन्दिर नै मुख्य गन्तव्य बन्ने गरेको थियो। अहिले रानीपोखरी मन्दिर खुल्ला भए पनि यहाँको मौलिक महत्व र आकर्षण यथावत छ।

ऐतिहासिक पृष्ठभूमि र परिवर्तन

रानीपोखरीभित्रको बालगोपालेश्वर मन्दिर वि.सं. २०३५ सालपछि नियमित रूपमा भाइटीकाका दिन खुल्न थालेको हो। यसअघि पोखरीमा सुरक्षा चुनौतीका कारण मन्दिर खुल्न सकेको थिएन।

नेवार समुदायमा किजापूजाको रौनक

नेवार समुदायले भाइटीकालाई ‘किजापूजा’का रूपमा मनाउने गर्दछन्। यस वर्ष भक्तपुरका केही नेवार समुदायले तलेजु मन्दिरका पुजारीहरूको निर्णयअनुसार हिजो (बुधबार) नै किजापूजा मनाएको भक्तपुर नगरपालिकाले जनाएको छ। यद्यपि, अधिकांश नेवार समुदायले आजै किजापूजा गरिरहेका छन्।

आजको दिन दिदीबहिनी र दाजुभाइको सम्बन्धलाई अझ प्रगाढ बनाउने पवित्र दिनका रूपमा विशेष उत्साहका साथ मनाइएको छ।