जनकपुरधाममा आज रामकलेवासँगै विवाह पञ्चमी महोत्सव सम्पन्न हुने

यहाँ नेपाली समाचार शैलीमा विस्तृत समाचार प्रस्तुत गरिएको छ:

जनकपुरधाम, मंसिर १० । त्रेता युगमा भगवान राम र माता सीताको विवाहको स्मरणमा मनाइने राम–जानकी विवाह पञ्चमी महोत्सव

 आज बुधबार रामकलेवा कार्यक्रमसँगै विधिवत रूपमा सम्पन्न हुने भएको छ।

साताव्यापी रूपमा मनाइँदै आएको यो महोत्सव मंसिर ५ गतेको नगरदर्शनबाट सुरु भएको थियो। मंसिर ९ गते अर्थात् मंगलबार विवाह पञ्चमीको मुख्य दिन जनकपुरधामस्थित जानकी मन्दिर र राम मन्दिरमा रहेका भगवानको डोला निकालेर परम्परागत विधिअनुसार विवाह सम्पन्न गरिएको थियो।

मंगलबार सम्पन्न भएको विवाह महोत्सव

मंगलबारको मुख्य कार्यक्रममा राम मन्दिरबाट बाजागाजा र झाँकीसहित भगवान रामको प्रतिमालाई विशेष रूपमा निर्मित डोला सिंहासनमा राखी रङ्गभूमि मैदानमा पुर्‍याइएको थियो। त्यस्तै गरी जानकी मन्दिरबाट सीतालाई विशेष सुसज्जित डोलामा राखी रङ्गभूमिमा लगिएको थियो ।

रङ्गभूमिमा स्वयंवर विधि र परीक्षण सम्पन्न भएपछि सीता र रामलाई जानकी मन्दिरमा ल्याइएको थियो। त्यसपछि मिथिला संस्कृतिअनुसार विवाह सम्पन्न गरिएको थियो 

डोला यात्रामा हेलिकोप्टरबाट पुष्पवृष्टि गरिएको थियो। विवाह महोत्सवमा निस्केको भगवान्‌को डोला शोभायात्रामा नेपाली सहित भारतीय विभिन्न क्षेत्रबाट श्रद्धालु भक्तजन सहभागी भएका थिए । लाखौंको संख्यामा श्रद्धालुहरू नगर परिक्रमा यात्रामा सहभागी भएका थिए।

आज रामकलेवा कार्यक्रम

मङ्सिर १० गते अर्थात् महोत्सवको अन्तिम दिन अयोध्याबाट जन्तीको रूपमा आएका साधु सन्तहरुलाई सामूहिक रूपमा भोजन गराई बिदाइ गर्ने कार्यक्रम रहेको छ। त्यसलाई रामकलेवा भनिन्छ  रामकलेवा कार्यक्रम पश्चात् विवाह पञ्चमी महोत्सव विधिवत् रूपमा सम्पन्न हुने गरेको छ।

साताव्यापी महोत्सव

साताव्यापी विवाह पञ्चमी महोत्सवअन्तर्गत पहिलो दिन नगर दर्शन, दोस्रो दिन फूलबारी लीला, तेस्रो दिन धनुषयज्ञ, चौथो दिन तिलकोत्सव, पाँचौं दिन मटकोर, छैठौं दिन शुभ विवाह र सातौं दिन रामकलेवा गरिने परम्परा रहेको छ ।

यस वर्ष एक साता अघिदेखि नै विवाह पञ्चमीको तयारी सुरु भएको थियो। मन्दिर प्राङ्गण, सडक र रंगभूमि मैदान विभिन्न सांस्कृतिक झाँकी, फूल, दीप, झिलिमिली सजावट र धार्मिक सामग्रीले सजाइएको थियो ।

भव्य तयारी र व्यवस्था

जानकी मन्दिरको विशाल प्राङ्गणमा आकर्षक विवाह मण्डप तयार पारिएको थियो। प्रत्येक वर्षझैँ यसपटक पनि हजारौँ भक्तजन र देश–विदेशका दर्शनार्थी विवाह पञ्चमीमा सहभागी भएका थिए ।

जनकपुरधामस्थित जानकी मन्दिरलाई मिथिला दरबार र राम मन्दिरलाई अयोध्या दरबारको रूपमा चित्रण गरिन्छ। दुवै मन्दिर विवाह पञ्चमीको दिन विशेष रूपले सजाइन्छ । जानकी मन्दिरका महन्थ रामतपेश्वर दास वैष्णवले छोरीको बिहे गर्दा जस्तो अनुभूति विवाह पञ्चमीमा हुने बताएका छन्।

सांस्कृतिक र धार्मिक महत्व

त्रेता युगमा मिथिलाका राजा जनकले आफ्नी छोरी सीताको स्वयंवरका लागि राखिएको शिव धनुषलाई अयोध्याका राजा दशरथका जेठा छोरा रामले तीन टुक्रा पारेका थिए। शिव धनुषलाई भाँचेपछि मार्गशीर्ष शुक्ल पञ्चमीका दिन राम र सीताको विवाह सम्पन्न भएको थियो ।

राम–जानकी विवाह पञ्चमी जनकपुरधामको सांस्कृतिक पहिचान, धार्मिक आस्था र परम्परागत उत्सवको जीवित उदाहरण हो। सात दिनसम्म चल्ने यो महोत्सवले जनकपुरधामलाई आध्यात्मिक, सांस्कृतिक र धार्मिक केन्द्र बनाउने गर्दछ ।

आज बुधबार रामकलेवा कार्यक्रम सम्पन्न भएसँगै यस वर्षको विवाह पञ्चमी महोत्सव आधिकारिक रूपमा समापन हुनेछ।